Artikelen over voedselbossen

 

Wat doet een voedselbosbouwer en wat is een voedselbos?

Een voedselbosbouwer ontwerpt, plant en beheert voedselbossen voor mens en natuur. Zij of hij ontwerpt een voedselbos nauwkeurig naar het voorbeeld van een natuurlijk bos met zeven tot negen vegetatielagen waarin overblijvende, eetbare soorten domineren...

 
Randvoorwaarden duurzaam voedselbos

Stichting Voedselbosbouw Nederland zet zich in voor ‘duurzame ontwikkeling en exploitatie van nieuwe en bestaande voedselbossen in Nederland’. Daarbij gaat het in de eerste plaats om de aanleg van vitale, zelfvoorzienende voedselbossen die zich, net als natuurlijke bossen, kunnen blijven ontwikkelen tot ze helemaal volgroeid zijn – na circa 50 jaar – om daarna nog heel lang voort te bestaan, in principe voor honderden jaren.

 
Voedselbossen in historisch perspectief

 

‘Voedselbos’ is de Nederlandse versie van de internationaal gangbare term ‘food forest’. Beide verwijzen naar agrarische ecosystemen met de gelaagde structuur en diverse soortensamenstelling van een natuurlijk bos. In een voedselbos groeien hoofdzakelijk meerjarige planten, bomen en struiken, die eetbare of anderszins nuttige producten leveren. Inmiddels duidt de term voedselbossen steeds meer op eigentijdse systemen die doelgericht ontworpen zijn in de context van de huidige voedseltransitie van industriële monoculturen naar integrale polyculturen........

 

Een bijzonder bos, geen plantage!

Misschien is de term voedselbos wel zo moeilijk in beelden te vatten omdat we in Nederland een vrij beperkt beeld hebben van bossen. Nederlandse bossen zijn voor het grootste deel productiebossen, ze zijn allemaal aangeplant en meestal verzamelingen dicht op elkaar staande bomen, van dezelfde soort met een gesloten kronendak en weinig gevarieerde of helemaal geen onderbegroeiing. Voordat deze bossen de kans krijgen uit te groeien tot een systeem met meer lagen en toegenomen biodiversiteit worden ze gekapt voor de houtproductie. ...

 
Ontwerp, aanleg en beheer van voedselbossen

De ontwikkeling van diverse en vitale ecosystemen voor de productie van voedsel en andere bruikbare producten is de afgelopen decennia effectief opgepakt door de permacultuur en het vakgebied van de agrobosbouw (‘agroforestry’). Voor de voedselproductie hanteert de permacultuur een stelsel van universele ecologische principes die zich direct laten aflezen aan de structuur en dynamiek van natuurlijke ecosystemen waaronder bossen....

 

Voedselbossen en biodiversiteit

Een hoge biodiversiteit is cruciaal voor de gezondheid en productiviteit van een voedselbos. Tal van eetbare en niet-eetbare soorten krijgen een plek in het voedselbos vanwege de ondersteunende functies die zij voor het hele ecosysteem vervullen. Vlinderbloemigen zoals olijfwilgen en elzen worden bijvoorbeeld aangeplant voor de fixatie van atmosferische stikstof, dat in het hele ecosysteem nodig is als voedingsstof.....

 

Gebruik van uitheemse soorten in voedselbossen

Onder natuurliefhebbers kunnen de gemoederen soms hoog oplopen als het over inheemse en uitheemse soorten gaat in relatie tot natuurbeheer. De zorgen die veel liefhebbers hebben over introductie van nieuwe uitheemse soorten zijn heel begrijpelijk in het licht van de enorme schade die zogenoemde ‘invasieve exoten’ kunnen aanrichten in het kleine beetje natuur dat in Nederland resteert sinds de industriële revolutie.....

Voedselbossen en lokale gemeenschappen

Voedselbossen vergroten op allerlei manieren de mogelijkheden voor versterking van lokale gemeenschappen. Zelf geplukte en bereide vruchten, noten, groenten, kruiden en paddenstoelen uit de natuur in de nabije omgeving vormen natuurlijk de kortste en een van de meest duurzame voedselketens die men zich kan indenken. Maar ook als de productie van eetbare natuur een wat grotere schaal aanneemt, bijvoorbeeld in de context van een groot voedselbos zoals dat in Almere Oosterwold...

 
 

Kosten en baten van een voedselbos

Het verhaal over de kosten en baten van een voedselbos klinkt bijna te mooi om waar te zijn, zeker wanneer deze kosten en baten in een breed maatschappelijk perspectief worden bezien. Welke boer droomt er niet van om, na een jaar of vijf investeren, te gaan rentenieren door zijn activiteiten bijna volledig te richten op de rijke oogsten die zijn land nog vele decennia voortbrengt?

Voedselbos, definitie en randvoorwaarden

Vanuit stichting Voedselbosbouw Nederland (VBNL) definiëren wij een voedselbos als:

‘Een voedselbos is een vitaal ecosysteem dat door mensen is ontworpen naar het voorbeeld van een natuurlijk bos met het doel voedsel te produceren. Onderscheidende kenmerken van een voedselbos zijn........

Stichting voedselbosbouw Nederland

© 2016 Stichting Voedselbosbouw Nederland